Trang chủ » Nắm bắt cơ hội bằng tư duy đa quốc gia

Nắm bắt cơ hội bằng tư duy đa quốc gia

(Ngày đăng: 14-07-2013 02:07:22)
icon facebook   icon google plus  
TS. Alan Phan là người có 44 năm làm ăn, kinh doanh tại Mỹ và Trung Quốc. Ông cũng từng giảng dạy tại một số trường đại học ở các quốc gia này. Những cuốn sách thể hiện góc nhìn, chia sẻ kinh nghiệm kinh doanh của ông được giới doanh nhân đánh giá cao.

 Nắm bắt cơ hội bằng tư duy đa quốc gia

Chỉ những công ty có tầm nhìn xa mới đủ kiên trì để xây dựng một thương hiệu bền vững và bám trụ qua nhiều thế hệ. Nguồn: Internet

Bàn về cơ hội của doanh nghiệp - doanh nhân Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế nước nhà đang trong quá trình hội nhập toàn cầu, TS. Alan Phan cho rằng, nhiều doanh nhân mặc định là khi mình không đủ sức thành công trên sân nhà sẽ rất khó mà chiến thắng ở sân lạ, nhưng đó chỉ là tư duy, phải "có một tư duy đa quốc gia, chúng ta mới có được một tầm nhìn xa rộng".

Bài viết sau của ông - đăng trên VnExpress ngày 24/6/2013 - phân tích sâu hơn về vấn đề này:

"Bối cảnh toàn cầu

Nền kinh tế thế giới trong 3 thập niên qua đã rẽ vào một con đường lạ mà đầu tàu là công nghệ thông tin (IT) và tư duy toàn cầu trong việc vận hành chính sách quốc gia cũng như doanh nghiệp.

Mọi doanh nghiệp từ Âu Mỹ đến Phi Á bắt đầu hành trình đổi mới với một quốc tịch mới. Dù vẫn mang bản sắc của Mỹ, hiện nay McDonald, Boeing, Apple, Walmart… có doanh số từ nước ngoài cao hơn so với doanh số tại Mỹ.
Ngay cả phim ảnh từ Hollywood đã niêm yết số thu của thế giới, chuyện mà các nhà sản xuất tại đây chưa bao giờ tính đến khi dự trù ngân sách 20 năm trước. Các tập đoàn đa quốc gia hình thành như nấm sau cơn mưa và ngày nay, 100 công ty lớn nhất thế giới theo Forbes đều có quốc tịch “đa quốc” (trụ sở phần lớn đặt tại các quốc gia nhỏ, không thuế, như Cayman Island, Bermuda, Isle of Man…).

Thương hiệu quốc gia

Nhiều sản phẩm và dịch vụ vẫn mang bản sắc quốc gia nhưng chúng thường gắn liền với chất lượng và danh tiếng của ngành nghề. Xe hơi Nhật hay điện tử tiêu dùng Nhật là những thương hiệu tuyệt vời (Toyota, Nissan, Sony, Hitachi…). Đồng hồ Thụy Sĩ, mỹ phẩm Pháp, thiết kế Italy, công nghệ IT Mỹ, bóng đá Brazil, và gần đây, điện thoại Samsung, xe hơi Huyndai… đem Hàn Quốc lên vị trí sao mới nổi. Tuy nhiên, người tiêu dùng thế giới không vì một vài ngành nghề mà cho rằng tất cả mọi loại hàng xuất xứ từ một quốc gia đều hưởng vị trí tối ưu khi lựa chọn.

Thương hiệu Việt

Do đó, việc các doanh nghiệp Việt đề xuất hỗ trợ quảng bá một “thương hiệu Việt”, giống như kiểu “gánh vàng đi đổ sông Ngô”, chỉ lợi cho các công ty quảng cáo và nhà điều hành chương trình. Khẩu hiệu “người Việt dùng hàng Việt” có thể chấp nhận được vì đây chỉ là một chiêu tiếp thị kêu gọi lòng yêu nước, nhưng về lâu dài, hiệu quả cũng chẳng bao nhiêu.

Sản phẩm hay dịch vụ có chất lượng cao bền vững và chương trình hậu mãi tốt vẫn là cố gắng rất “cá nhân” của từng doanh nghiệp và đòi hỏi một thời gian dài để tạo thương hiệu. Gốm sứ Minh Long, bút bi Thiên Long, thép Pomina, sữa Vinamilk… có thể trở thành những thương hiệu quốc tế, nhưng tiến trình sẽ mất nhiều thập kỷ và nếu thành công, họ sẽ mang lại vài hãnh diện cho Việt Nam. Nhưng họ sẽ không giúp gì cho các sản phẩm khác ở những ngành nghề khác.

Lợi ích của "quốc tịch" mới

Khi người chủ cũng như đội ngũ quản lý bắt đầu tư duy theo bản sắc mới, tầm nhìn và chiến lược sẽ phải thay đổi để phù hợp hơn với mục tiêu xa rộng hơn, cũng như lâu dài hơn. Công ty phải hoạt động theo những nguyên tắc và hạn chế xuyên quốc gia trên mọi bình diện. Điều này rất quan trọng vì nó sẽ nâng cao kỹ năng và trải nghiệm của doanh nghiệp và đội ngũ quản lý để khắc phục những yếu kém nội tại và khủng hoảng vĩ mô đang làm trì trệ tăng trưởng.

Về thị trường, sản phẩm phải đáp ứng với nhu cầu của một số lượng người tiêu dùng lớn hơn và đa dạng hơn, dù rằng một sản phẩm có chất lượng thỏa mãn khách hàng Việt phần lớn cũng sẽ thỏa mãn những khách hàng tại ASEAN hay Trung Nam Mỹ. Dù lớn về tầm cỡ, nhưng chúng ta cũng phải chú trọng đến phân khúc nhỏ và thị trường ngách khi chưa đủ khả năng cạnh tranh để đối đầu các anh cả.

Về công nghệ và thiết kế, sáng tạo và đặc thù vẫn phải là chỉ nam. Ban quản lý phải sẵn sàng tiếp cận và sử dụng hữu hiệu các nhân viên bản xứ. Về pháp lý và xã hội, tư vấn địa phương rất cần thiết để vượt qua các rào cản và hòa đồng với nhiều dân tộc trên căn bản tôn kính.

Về tài chính, các nguồn vốn sẽ dồi dào hơn vì các nhà đầu tư luôn luôn ưa thích những công ty tiềm năng có thị phần và sản phẩm chất lượng quốc tế. Một công ty niêm yết trên Nasdaq luôn có giá trị và uy tín cao hơn công ty niêm yết ở HOSE hay ngay cả Singapore, Hong Kong. Sự suy thoái kinh tế của một hay vài quốc gia sẽ không ảnh hưởng nhiều trên doanh thu và lợi nhuận của một doanh nghiệp đa quốc.

Khó khăn và thử thách

Dĩ nhiên, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ cho đây là chuyện không tưởng. Phần lớn sẽ mặc định là khi mình không đủ sức thành công trên sân nhà, thật khó mà chiến thắng ở sân lạ, trong một môi trường với nhiều đối thủ nặng ký hơn. Tôi cho rằng tất cả chỉ là tư duy.

Nếu doanh nhân chỉ nghĩ rằng tiệm tạp hóa tại một làng nhỏ là mơ ước tối hậu thì đây sẽ là đích đến và không xa hơn. Nhưng nếu người chủ tiệm biết rằng bao nhiêu người trẻ đã bỏ làng lên Hà Nội, Sài Gòn, Đà Nẵng… và họ đã thành công vượt bậc, trở thành những doanh nhân thành đạt, hạnh phúc… chỉ vì họ dám tư duy khác hơn và xa hơn lũy tre làng. Dĩ nhiên, cũng không ít các doanh nhân thất bại và bỏ cuộc, nhưng đấy là thương trường, không bao giờ có tỷ lệ thắng hay thua 100%.

Tầm nhìn là cốt lõi

Một doanh nhân Mỹ, ông Henry Ford có nói rằng: "Nếu bạn nghĩ là bạn làm được hay bạn không làm được, cả hai trường hợp, bạn đều đúng". Từ một tư duy đa quốc gia, chúng ta mới có được một tầm nhìn xa rộng. Tầm nhìn này sẽ cấu trúc mục tiêu dài hạn, chất lượng sản phẩm và dịch vụ, tầm cỡ thị trường và cách quản lý tài chính.
Chỉ những công ty có tầm nhìn như vậy mới đủ kiên trì để xây dựng một thương hiệu bền vững và bám trụ qua nhiều thế hệ. Ngoài ngành IT còn quá mới, tất cả những thương hiệu hàng đầu trên thế giới đều do các công ty trên 100 tuổi tạo dựng lên.

Có thể nhiều doanh nghiệp sẽ chưa sẵn sàng với cơ hội, nhưng ít nhất họ phải biết là cơ hội vẫn chờ đợi ngoài khung cửa".